Verschuivende grenzen: Boundary Crossing

Afgelopen week kwam ik op het blog van LA 4 een verwijzing tegen naar het concept 'boundary crossing'. Dat leek me een interessant concept, al is het maar omdat ik vermoed dat er in de LA wel een paar boudaries 'gecrossed' moeten worden door de opdrachten die we krijgen en de verschillende settings waarin iedereen werkt. Ik heb dus een beginnetje gemaakt om dat verder te onderzoeken. Ik heb hiervoor het artikel van Akkerman en Bakker (2012) in Onderwijs en Opleiden gebruikt. In dat artikel doen zij verslag van hun literatuurstudie naar dit onderwerp.

Binnen en tussen organisatie bestaan er grenzen. Grenzen worden door Akkerman en Bakker (2012) gedefinieerd als 'sociale en culturele verschillen tussen praktijken die leiden tot problemen in handelingen of de interactie'. Zijn er problemen dan is er sprake van discontinuïteit. Die grenzen hebben een functie (geven identiteit en maken duidelijk waar je voor staat) en worden vaak veroorzaakt door specialisatie. Dat laatste speelt zeker bij ons; een universitair medisch centrum, veel subspecialismen en daardoor subafdelingen en daarnaast bureaucratisch, groot en log (is mijn mening!).
Grenzen zijn hinderlijk als ze de communicatie en samenwerking belemmeren. Ook daarvan zijn er in onze instelling voldoende voorbeelden zichtbaar; afdelingen communiceren onderling niet goed waardoor dat voor patiënten nadelige gevolgen kan hebben. Dat is wel iets waar de laatste jaren hard aan gewerkt wordt. Nog dichterbij: er is op dit moment een Zorgacademie voor opleiding en ontwikkeling van zorgprofessionals, en een instituut voor opleiding van wetenschappelijk opgeleiden (arts, tandarts). Samenwerking tussen beiden instituten is er nauwelijks, waardoor kennis niet gedeeld wordt en processen die over de 'grenzen' gaan moeizaam verlopen. In maart a.s gaan we fuseren. Wij als sectie Bijscholing gaan dan samen met de Bijscholing voor artsen en tandartsen. Er is sprake van een groot verschil in cultuur, visie en werkwijzen. In dit voorbeeld is boundary crossing  noodzakelijk: het opheffen van ontstane discontinuïteit door het leggen van verbindingen tussen partkijken en het vinden van één manier van handelen en communiceren. Een ander voorbeeld: als ik kijk naar mijn reflectie op het college van Anje dan speelt bij het zoeken van nieuwe samenwerkingsverbanden binnen en buiten de organisatie boundary crossing ook een rol.
Uit het onderzoek van Akkerman en Bakker blijkt dat boundary crossing een groot leerpotentieel heeft. Het leren ontslaat op het snijvlak van de grenzen en kan diverse vormen aannemen (identificatie, coördinatie, reflectie en transformatie). Tenslotte spelen bij boundary crossing de bruggenbouwers (tussen de 'organisaties' en over de grenzen heen) en boundary objects een rol.

Na deze kleine oriëntatie vind ik het een heel interessant, en bruikbaar, concept. Ik hoop hiermee in dit LA verder te kunnen gaan.

Bron: Akkerman, S., & Bakker, A. (2012). Het leerpotentieel van grenzen. Opleiding & Ontwikkeling, 2012 (1), pp15-19.